Home


Աշխատասիրություն խաղի միջոցով

 

Հաշվի առնելով հոգաբանական գործոնները՝ պետք չէ մոռանալ երեխայի մոտ աշխատասիրություն առաջացնելու խնդրի մասին: Մի փոքր խորը մտացեք և անպայման կարող եք ստեղծել այնպիսի իրավիճակ, երբ փոքրիկը առանց որևէ ավելորդության, ինքը կօգնի ձեզ իր խաղալիքները հավաքելու գործում:

 

Սցենարա-դերային խաղեր

Խաղերը և՛ հետաքրքիր են, և՛ օգտակար երեխաների համար: Երեխային ասացեք, որ դուք աղբ հավաքող մեքենա եք, որը աղբ է հավաքում (խաղալիքներ տվյալ պարագայում) և դասավորում է այն ըստ տեսակների: Մեծ մեքենայի միջոցով հավաքեք խաղալիքները  և դասավորենք յուրաքանչուրը իր տեղում: Երեխային ոգևորեք ասելով, որ պետք է փրկեք խաղալիքներին՝ հավաքելով նրանց միասին: Արդյունքը իրեն սպասել չի տա, փոքրիկները շատ են սիրում նման դերային խաղեր:

 

Հայտնագործություն

Խաղալիքները հավաքելու համար մըտածեք կրեատիվ մեթոդներ: Օրինակ՝ անպետք ստվարաթղթից պատրաստեք գորգ-ինքնաթիռ, որը տարբեր իրեր է հավաքում: Նման մեթոդը թույլ է տալիս զարգացնել երեխայի ստեղծագործական միտքը, ընդլայնում է  աշխարհայացքը:

 

Հայտարարությունների ժամանակն է

Քանի որ խաղալիքները հավաքելու գործընթացը վաղ թե ուշ դառնում է խառնաշփոթ իրադարձություն, պետք է ինչ-որ բան մտածել հետաքրքրությունը պահպանելու համար: Այդեպս կարելի է հայտարարել կոնկրետ իրերի հավաքելու ժամ:

Օրինակ՝ «ԼԵԳՈ-ի ժամ» ըստ ազդանշանի փոքրիկը սկսում է հավաքել խաղալիքները:

Մեկ այլ օրինակ՝ պատրաստեք տարբեր իրերի ցանկ և երկու խորանարդ:

Մի խորանարդը ցույց է տալիս խաղալիքի դասը, իսկ մյուսը՝ քանակը: Այդպիսով փոքրիկը գցում է խորանարդները և իրականացնում աշխատանքը: Այն ոչ միայն օգտակար, այլև զարգացնող գործողություն է, որովհետև երեխան ընթացքում նաև հաշվում է: Եթե երեխան հոգնում է ընթացքում, կարող եք այլ թեթև խաղ խաղալ:

 

Պայման այլ ոչ արգելք

Ծնողների կողմից շատ սիրված՝ «մուլտֆիլմը չես նայելու մինչև կարգ ու կանոն չհաստատես» արտահայտությունը, կարելի է երեխայի համար որպես հետաքրքիր պայման ձևակերպել:

Եթե ժամանակ ունեք 7-10 կայարաններով քարտեզ գծեք: Երեխան ճանապարհորդում է կայարաններով, իսկ տեղի բնակիչները դիմավորում են նրան և հարցեր տալիս նրան: Տարբեր կայարաններում տրվում են բազմաբնույթ հարցեր հանձնարարությունների տեսքով, որոնց ընթացքում երեխան տարբեր գործողություններ է սկսում անել, իսկ կայարաններից որևէ մեկում, օրինակ՝ չորրորդում, նրան կարող են ուղղակի խնձոր հյուրասիրել: Վերջնական նպատակը մուլտֆիլմի դիտումն է, չնայած շատ երեխաներ այնքան են հրապուրվում խաղի ընթացքով, որ մոռանում են մուլտֆիլմի մասին:

 

игрушки

Ընտանեկան շաբաթօրյակներ

Կարելի է իրականացնել ընդհանուր ընտանեկան շաբաթօրյակ: Օրինակ՝ ընտանիքի բոլոր անդամները, ոչ միայն մայրիկը, ընդգրկվում են շաբաթօրյակի գործընթացում: Այդպիսով երեխաներն իրենց զգում են մաքրման գործընթացի մի մաս, այլ ոչ թե կողից դիտորդ: Այն կարելի է իրականացնել ամենօրյա սկզբունքով, ենթադրենք ճաշելուց 10 րոպե առաջ:
Երբեմն միասնական աշխատանքը իր տեղը զիջում է մրցակցությանը: Դրա համար կարելի է, օրինակ, սառնարանի վրա ցուցանակ կախել, որտեղ յուրաքանչյուրը պետք է նշի, թե քանի ափսե լվաց, կամ որքան աղբ տարավ նետեց աղբանոց: Մեկ շաբաթ հետո կարելի է ամփոփել արդյունքները և պարգևատրել հաղթողներին:

 

Մրցանակներ

Ինչ խաղ էլ, որ ընտրեք մի մոռացեք գովելու և պարգևների մասին: Իհարկե մուլտֆիլմի կամ կոնֆետի համար խաղալիքներ հավաքելու գործընթացը այդքան էլ չի համապատասխանում մանկավարժական դաստիարակման մեթոդներին, սակայն պետք է հիշել, որ այն ինչ երեխան անում է հաճույքով առավել արդյուավետ է, քան այն ինչ նա անում է ստիպողաբար: Մաքրման մրցույթների ընթացքում տրվող միավորները պետք է լինեն հետաքրքիր նվերների տեսքով: Փոքրիկն անգամ կարող է հավաքել դրանք և օգտագործել որևէ օգտակար նպատակով: Մրցանակը կարելի է նախօրոք հայտարարել, կարելի է նաև տարբեր փոքրիկ մրցանակներ սահմանել: Ինչպես ասում էր Սվյատիտել Ֆիլարետը՝ «Խելամտությունը և դաստիարակությունը, պետք է լինի նաև աշխատասիրություն սովորեցնելու մեջ»:

Փոքրիկ երեխաներին ավելի հեշտ է գրավել խաղերով, և  անհրաժեշտ է նման կերպ վարվել, քանի որ ավելի լավ է այդպես, քան ջղայնանալով, սահամանփակումներով ծնողների նայրդային ազդանշաններով:

 Խաղերը զարգացնում են տրամաբանությունն ու ֆանտազիան, սովորեցնում են համակարգային մտածելակերպի և հավասարակշռվածության: Բայց մի մոռացք, որ երեխաները մեծանում են և խաղերը աստիճանաբար պետք է վերածվեն պատասխանատվության: Խաղալիքների կարգ ու կանոնը, այնուհետև իրերի հավաքելն ու տան հանդեպ վերաբերմունքը, աստիճանաբար պետք է դառնան պատասխանատվության զգացում և, ի վերջո, երեխաները պետք է սկսեն սիրել աշխատանքը: Մանկության շրջանում այն կարող է լինել ոգևորելով, միավորներով և պարգևատրումներով, իսկ մեծանալով փոքրիկը պետք է հասկանա, որ չարչարվում է ոչ միայն իր, այլ նաև իրեն շրջապատողների համար: Մանկությունում կերտված աշխատասիրությունը անպայման իր արդյունքը կտա ապագայում: